 |
||
 |
Inhoudsopgave R |  |
 |
||
Maak uw keuze uit de hieronder getoonde lijst
Het voortbestaan van (het organisatietalent van) de onderofficier valt of staat met de negen gouden R's:
De grondregel voor het correct en tevens juist kunnen uitvoeren van de negen gouden R's is het elfde gebod: gij zult niet gesnaaid worden! Uiteraard zal de onderofficier bovenstaande negen gouden R's te allen tijde uitleggen als een grapje van het korps onderofficieren...
Werkwoord: RACR’en (“rakkeren”). Ezelsbruggetje voor het plegen van kaartstudie voordat wordt verplaatst. De te verplaatsen route is hierbij in legs verdeeld. Door per leg een gedegen kaartstudie te maken, kan worden verplaatst zonder (vaak) op de kaart te kijken. Een leg moet worden gedefinieerd het segment van een route tussen twee waypoints. Een route met vier waypoints heeft drie legs; een route met acht legs kent negen waypoints. Idealiter omvat de optelsom van alle legs:
Voorbeeld van RACR’en:
Op 13 mei 1940 – één dag vóór het bombardement op Rotterdam en de capitulatie van het Nederlandse leger – nam Koningin Wilhelmina tegen haar zin de wijk naar Londen, gevolgd door haar familie en het kabinet. De kans was te groot dat ze in Duitse handen zou vallen. Omdat Hare Majesteit het na haar gedwongen vlucht uit Nederland belangrijk vond dat er contact werd onderhouden met het bezette Nederland, werd Radio Oranje opgericht. Radio Oranje – ‘De stem van strijdend Nederland' - zond uit met behulp van het zenderpark van de British Broadcasting Corporation (BBC) en garandeerde een onafhankelijke informatievoorziening nadat de Duitsers de zenders in Hilversum bezetten, onder Duits toezicht stelden en censureerden. Naast Radio Oranje zonden nog twee Nederlandstalige zenders uit: Radio Brandaris voor zeevarenden van marine en koopvaardij én, via het korte golfradiostation WRUL in Boston (VS), de Vrije Nederlandsche Omroep in Amerika voor Nederland en Nederlandse zeevarenden.
Hoewel er, zeker in de beginjaren, heel wat mankeerde aan de strijdlust in de radiouitzendingen, is zelfs met het beperkte aantal minuten per dag dat Radio Oranje mocht uitzenden en het beperkte aantal luisteraars de impact groot geweest: de luisteraars gaven door wat ze hoorden, waardoor berichten zich als een golf over Nederland verspreidden. Vanaf begin juli 1940 zijn de uitzendingen van BBC European Service op het vasteland te ontvangen; halverwege de maand verbood de Duitse bezetter het luisteren naar buitenlandse zenders (om de Nederlandse bevolking te beschermen tegen onjuiste berichten!), startte vervolgens met het storen (jammen) van de zenders en verplichtte de bevolking vanaf mei 1943 alle radiotoestellen in te leveren. Het gevolg was dat duizenden radio's onder vloeren of in kasten verdwenen en menigeen provisorisch radio-ontvangers in elkaar knutselde. Uit naam van de Nederlandse regering was de BBC intussen benaderd door Adriaan Pelt, het hoofd van de Regeringsvoorlichtingsdienst in Londen. De eerste uitzending van Radio Oranje vond plaats op 28 juli 1940 om 21.00 uur en hierin kwam de Koningin zelf aan het woord:
In de eerste uitzending van Radio Oranje gaf Koningin Wilhelmina een verklaring voor haar uitwijken naar Londen:
De openingsmelodie van het cabaret ‘De Watergeuzen’ op Radio Oranje was het geuzenlied ‘In naam van Oranje, doe open de poort’ over de Nederlandse opstandelingen die in de Tachtigjarige Oorlog het stadje Den Briel veroverden op de Spanjaarden. Maar de herkenningstonen die onlosmakelijk verbonden blijven aan de opening van de uitzendingen van Radio Oranje waren die van de 5de Symfonie van Beethoven (“Té-té-té-tééé, té-té-té-tééé”), omgezet naar morse: kort - kort - kort - lang. Het ritmisch verloop van de morsetekens symboliseerde de V (van victory), waardoor de 5de Symfonie van Beethoven uitgroeide tot de 'verzetssymfonie'. Na de symfonische klanken volgde steevast het vertrouwde “Hier Radio Oranje, de stem van strijdend Nederland”, gevolgd door de nieuws- en schuilberichten. Schuilberichten waren gecodeerde boodschappen voor het verzet in Nederland, bijvoorbeeld over sabotageacties en wapenzendingen. Zo kon het schuilbericht “De boerenkool kan geoogst worden, ik herhaal: de boerenkool kan geoogst worden” betekenen dat een neergeschoten piloot in veiligheid moest worden gebracht. Gedurende de dagelijkse uitzendingen van één- en later tweemaal een kwartier die de BBC beschikbaar stelde – op de 1.500 meterband (langegolf), 373, 285 en 261 meterband (middengolf) en 49, 41 en 31 meterband (korte golf) – volgde door de oorlogsjaren heen vele radiotoespraken. Toch heeft Koningin Wilhelmina in al die jaren maar ruim dertig radioredes gehouden. Maar als ze sprak, waren haar toespraken fel van toon en zeer populair. Niet in de laatste plaats vanwege de onblusbare haat tegen de Duitse bezetter. De majesteitelijke peptalk gaf de Nederlanders in bezet Nederland hoop en maakte van Koningin Wilhelmina één van de symbolen van het verzet tegen de nazi’s, ondanks het gegeven dat Radio Oranje als gevolg van de Duitse stoorzenders op de meeste plaatsen alleen op de korte golf was te beluisteren.
Hoewel Koningin Wilhelmina – die door de Britse premier Winston Churchill de enige Nederlandse man in het kabinet werd genoemd – zich doorgaans onverzettelijk uitdrukte, had ze krachtig en vaker steun moeten vragen voor haar joodse landgenoten. Hetzelfde verwijt trof premier Pieter Sjoerds Gerbrandy, de opvolger van minister-president Dirk Jan de Geer – die op staande voet was ontslagen omdat hij een voorstander was van een Nederland onder Duits bestuur. Wilhelmina’s bekendste uitdrukking voor Radio Oranje is waarschijnlijk “Slaat den mof op zijn kop”, dat uit haar mond klonk als een opdracht van regeringswege – terwijl het een schending was van de regel dat het woord “mof” (scheldnaam voor een Duitser) niet op Radio Oranje mocht worden genoemd. Radio Oranje was van meet af aan de officiële spreekbuis van de Nederlandse regering (Nederlandsche Regeerings Voorlichtingsdienst) in ballingschap in Londen, gevestigd in Stratton House aan Stratton Street in Londen. Bekende medewerkers waren Sybille van der Willik, Stanley Wright, Loe de Jong, Jan Willem Lebon, Jan van Os, Jan de Hartog, Henk van den Broek (‘De Rotterdammer'), Hans Reyneke van Stuwe, H.W. Sandberg, Godard Kal, George Sluizer, Frits Thors, A. den Doolaard (Bob Spoelstra) en last but not least huiszangeres Jetty Paerl (“Jetje van Radio Oranje"). Jetje zong enkele malen per week anti-Duitse liedteksten voor Radio Oranje, zoals “Zandvoort al aan de zee, alleen voor Moffen en NSB”. Op instigatie van premier Gerbrandy fuseerde Radio Brandaris op 30 oktober 1942 met Radio Oranje. Zodoende waren vanaf 2 november ’42 de opgeleukte uitzendingen van de Nederlandse regering in ballingschap te horen, waarbij het vernieuwende was gericht op het stimuleren van het verzet. Radio Oranje wakkerde het verzet in het vaderland aan, voorzag het vaderland van nieuws (en bestreed daarmee de Duitse propaganda), hield het vertrouwen in de bevrijding hoog en gaf aanwijzingen en richtlijnen voor het (over)leven onder de Duitse overheersing. Dit alles vond op bescheiden wijze plaats, want het luisteren naar Radio Oranje (en BBC European Service) was verboden. In weerwil van de flinterdunne scheidslijn tussen journalistiek en propaganda, juist in oorlogstijd, heeft Radio Oranje ook mede de aanzet gegeven tot het maken en distribueren van vele illegale blaadjes in Nederland, waarvan Het Parool, Trouw en Vrij Nederland de bekendsten zijn. Ondanks de (zelf)censuur door de Nederlandse en Britse regeringen – waarbij de scripts van uitzendingen 48 uur tevoren moesten worden overlegd aan het Britse Ministry of Information en ook de Nederlandse ministerraad zijn goedkeuring moest geven – en aansporingen van Koningin Wilhelmina om voorzichtig te werk te gaan, bleek de door Radio Oranje vanuit Londen verstrekte informatie over het verloop van de oorlogshandelingen in de regel meer in overeenstemming te zijn met de feiten dan wat de Duitse propaganda wilde doen geloven. Omdat Koningin Wilhelmina, zeker in de beginperiode, geen zicht had op de situatie in Nederland, vermoedde ze dat ophitsende uitzendingen tot represailles van de Duitsers zouden leiden. Daarom nam ze het zekere voor het onzekere, waardoor ook slechts summier naar het lot van joodse Nederlanders werd verwezen. Immers, alleen al heimelijk naar Radio Oranje luisteren werd door de Duitsers beschouwd als een daad van verzet – die niet alleen door het verzet (illegaliteit, ondergrondse) werd uitgevoerd. Na de Tweede Wereldoorlog hield Radio Oranje snel op te bestaan. Hoewel via de Duitse radiozender 'Vesting Holland' nog in de avond van 5 mei werd bekendgemaakt dat de berichten over een onvoorwaardelijke overgave van Duitsland volstrekt ongemotiveerd waren, richtten diezelfde avond zowel Hare Majesteit de Koningin als Z.K.H. Prins Bernhard zich via Radio Oranje tot het Nederlandse volk om Bevrijdingsdag aan te kondigen. Hiermee viel de bestaansreden van de omroep weg; het laatst bekende draaiboek dateerde van 2 juni 1945. Na de bevrijding van Eindhoven werd al op 3 oktober 1944 onder leiding van de verzetsman Cornelis Gehrels vanuit het Philips Natuurkundig Laboratorium de eerste uitzending verzorgd van Radio Herrijzend Nederland. Als opvolger van beide radiostations, Oranje en Herrijzend Nederland, geldt Radio Nederland Wereldomroep. Bronnen & Naslagwerken:
Duits: Sprechfunk. Engels: radiotelephone procedure. De werkwijze bij het gebruik van spraakverbindingen door middel van radiogolven. De werkwijze, met als doel de radiodiscipline én verbindingsveiligheid te handhaven dan wel te verbeteren, bestaat voor het grootste deel uit het drillmatig omgaan met voornamelijk Engelstalig verbindingsjargon én het correcte gebruik van zaken die betrekking hebben op de radiotelefonieprocedure zelf, zoals:
Verbindingsveiligheid kan alleen worden bewerkstelligd door:
Daarnaast mag niet:
Mondelinge berichten worden onder andere overgebracht via de FM9000. Door iedereen op een correcte manier én met gebruikmaking van de correcte radiotelefonieprocedure de FM-9000 te laten bedienen, is het personeel onder stressvolle omstandigheden beter in staat te kunnen blijven werken. Het personeel maakt hierbij onder meer gebruik van het Memorandum voor Radiotelefonie (IK 11-7). Omdat verbindingsapparatuur elektromagnetische energie uitzendt, worden door een correcte radiotelefonieprocedure automatisch Electronic Protective Measures (EPM) gerealiseerd. Zie ook: FM9000, Harris HF7000, KL-VSAT, K.V.O. (kennisgeving van ontvangst), Multitel, ROGER en WILCO.
Behalve een oord in Macedonië, een ezelsbruggetje dat wordt gebruikt voor het doen van een vijand-melding:
Zie ook S.A.L.U.T.E.
Duits: Angriff. Frans: incursion. Nederlands: overval(ling). Snelle en verrassende aanval die eerst dan na grondige voorbereiding én gebaseerd op gedetailleerde verkenning wordt uitgevoerd in vijandelijk gebied door een eenheid ter grootte van een bataljon of bataljonstaakgroep (task force) of kleiner. Doel van een raid is het:
Een raid omvat een verplaatsing naar én penetratie in vijandelijk gebied, vaak in het kader van een diepe operatie van het hoger niveau. Het (relatief) kleinschalige en kortdurende karakter van een raid eindigt met een geplande terugkeer over de grond óf door de lucht: indien uitgevoerd door een air assault-eenheid in één wave. Zie ook: airborne, bruggenhoofd, coup-de-main en invasie.
Nederlands: verzamelpunt. Duits: Sammelplatz; Sammelpunkt. Frans: point de ralliement; point de regroupement. Gemakkelijk herkenbaar punt in het terrein waar eenheden zich op een veilige locatie snel in een rondom verzamelen en reorganiseren. Het rally point maakt deel uit van de procedure contactdrill na een rally: een noodoproep, na onderkenning door de vijand, om aan de achterzijde, op de linkerflank of op de rechterflank tijdens een patrouille direct de wapens op te nemen tegen de vijand, vervolgens af te breken en tenslotte uit te wijken naar een emergency rendez-vous (ERV) of final rendez-vous (FRV). Draag er zorg voor dat elk lid van de patrouille weet waar onderweg de geplande en alternatieve uitwijkroutes en rally points gelegen zijn, zoals ERV en FRV; deze punten liggen met tussenpozen langs of op de route. Het verblijf in een rally point duurt zo kort mogelijk; nooit langer dan 15 minuten. Zie ook: contactdrill, emergency rendez-vous (ERV), final rendez-vous (FRV), patrouille te voet, rendez-vous en verkenningspatrouille.
John Rambo - geboren in Bowie, Arizona - is het fictiekarakter dat is gecreërd door de schrijver David Morrell in zijn roman 'First Blood' (1972). In dit boek breekt een kleine Vietnamoorlog uit in de Amerikaanse binnenlanden. De eerste zin van de roman luidt: “His name was Rambo, and he was just some nothing kid for all anybody knew, standing by the pump of a gas station at the outskirts of Madison, Kentucky.”
Rambo is het cinematografische schoolvoorbeeld van de introverte spierbundel / einzelgänger. Weliswaar goed getraind in survival, wapens, vechtkunst en guerrillaoorlogvoering, verschiet hij onnodig megahoeveelheden munitie. Met een overdosis aan geweld (“Killing is easier than breathing”) wint hij zijn (persoonlijke) oorlogen. Na zijn eervol ontslag heeft de vechtmachine zich afgezonderd van de maatschappij, waar hij psychisch gekweld raakt door elke vorm van onrecht.
Laatste eerbewijs dat door aanwezige troepen in groten getale wordt gebracht aan een gesneuvelde collega in een operatiegebied. De collega wordt vervolgens teruggevlogen naar zijn vaderland. Bij een ramp ceremony vormen de aanwezige militairen, aan beide kanten van de laadklep aan de achterzijde van het vliegtuig, een lintvormige erehaag. Door de erehaag van in de houding staande troepen lopen 8 kistdragers met de kist met het stoffelijk overschot plechtstatig in de richting van het vliegtuig. Op de kist ligt de vlag van het vaderland. Bij de Nederlandse driekleur ligt wit midden op de kist, blauw ter linkerzijde in de looprichting en rood rechts.
De ramp ceremony van een Canadese collega Achter de kistdragers loopt de kussendrager: hij draagt een kussen met daarop baret, medailles en overige onderscheidingstekens van de collega. Het postume eerbetoon aan de gevallen kameraad wordt vergezeld door eremuziek, -signalen, en/of -woord (commandant of geestelijk verzorger) en overige ceremoniële plichtplegingen. Na alle protocollaire formaliteiten wordt de kist in het vliegtuig gedragen en kan het stoffelijk overschot zijn laatste thuisreis aanvaarden.
RANGEN & STANDEN (INTERNATIONAAL) Onderstaande één-op-één vergelijking van de rangen en standen binnen de Belgische (BE), Britse (UK), Duitse (GE), Franse (FR) en Nederlandse (NL) landmacht is gebaseerd op NATO Standardization Agreement (STANAG) 2116, 'NATO Codes for Grades of Military Personnel'. Deze publikatie dateert van 13 maart 1996. Binnen de Nederlandse krijgsmacht is STANAG 2116 terug te vinden in Defensiepublikatie (DP) 20-10, Ceremonieel & Protocol, bijlage H.
Behalve een liedje van ene Lou Bandy uit 1939 – de jaren van de mobilisatie – de verzamelnaam voor het toenmalige militaire voedsel. Het soldatendiner bestond in die tijd dus uit rats (door elkaar gehutselde stamppot, verkort uit ratjetoe, van het Franse "ratatouille", die vergelijkbaar is met wat de Duitsers "Eintopf" noemen), kuch (een plankharde broodsoort, ook wel ‘commiesbrood’ genoemd, waarmee je de ramen van de kazernebarakken kon ingooien) en bonen. Het geheel geeft al aan dat het een weliswaar voedzame maar ook erg goedkope maaltijd was. Logisch, want in die tijd – vanaf de mobilisatie en de meidagen van 1940 tot en met het einde van de Tweede Wereldoorlog – liep Nederland niet over van het geld. Al vóór de Tweede Wereldoorlog bestonden er verzamelblikken rats, kuch en bonen die zichzelf verwarmen door het langzaam verbranden van cordiet. Zie ook: Ontwikkeling & Ontspanning (O & O).
De reactietijd bestaat uit de optelsom van de graad van gereedheid, verplaatsingstijd en ontplooiingstijd. De graad van gereedheid kan zijn:
Zie ook K.V.P.O.R.
RECHTSTREEKSE DEELNAME AAN VIJANDELIJKHEDEN
Verlofvoorziening voor militairen die inhoudt dat tijdens of na een vredes- of humanitaire operatie aan de militair géén werkzaamheden worden opgedragen, opdat door afwisseling van inzet en rust de gewenste operationele inzetbaarheid wordt gehandhaafd. Anders dan bij vakantieverlof (VV) is recuperatieverlof een gunst in plaats van een recht. De bevelvoerende autoriteit in het uitzendgebied geeft aan of de operationele omstandigheden recuperatieverlof toestaan en, zo ja, waar en wanneer. Zo is het mogelijk dat recuperatieverlof in of zeer nabij het inzetgebied zal worden genoten. De operationele omstandigheden maken het onmogelijk om iedereen de gelegenheid te geven tegelijkertijd recuperatieverlof te genieten. Uitgangspunt voor het recuperatieverlof is beleid van de Verenigde Naties dat stelt dat per maand uitzending 2½ dag recuperatieverlof wordt opgebouwd, met een maximum van 15 aaneengesloten werkdagen, exclusief de reisdagen van en naar het verlofadres. Militairen die gedurende 4 maanden of korter worden uitgezonden, krijgen in beginsel géén recuperatieverlof. Een gevolg hiervan is dat de operationele capaciteit gedurende de volledige uitzending op hetzelfde peil blijft. Gedurende het recuperatieverlof blijft de militair aanspraak maken op de faciliteiten uit de ‘ Regeling voorzieningen bij vredes- en humanitaire operaties’ (VVHO). Als na beëindiging van de operatie blijkt dat sprake is geweest van een onafgebroken inzet zonder recuperatieverlof, verleent de bevelvoerende autoriteit na definitieve terugkeer van de militair extra vrije tijd van maximaal 6 dagen na een inzetduur van 6 maanden cq. naar ratio een deel daarvan bij een inzet van kortere duur. Het recuperatieverlof staat los van het Ter Beek-verlof. Zie ook: inschepingsverlof en ontschepingsverlof.
Het afkeuren dat Nederlandse militairen van een internationale troepenmacht aan een bepaalde actie meedoen, wordt gezien als het uitdelen van een rode kaart. De Red Card Holder kan in zijn taakstelling worden bijgestaan door de Contingentscommandant of Senior National Representative.
Jaarlijkse wedstrijd voor de militairen van 12 Infanteriebataljon Luchtmobiel Regiment Van Heutsz. De wedstrijd gaat over achtereenvolgens het lopen van een snelmars van 20 km in de omgeving van de Oranjekazerne in Schaarsbergen (De Hoge Veluwe) en, aansluitend, het afleggen van een schietproef met het geweer Diemaco op de schietbaan ‘Arnhemse Heide’. De militair die het parcours het snelst aflegt en daarna de minste puntenaftrek bij de schietproef behaalt, is eindwinnaar. De eerste vijftig militairen in het eindklassement ontvangen het felbegeerde Red Devil t-shirt. De Red Devil Run is ontstaan tijdens de uitzending van 12 Infanteriebataljon Luchtmobiel Regiment Van Heutsz van mei tot november 1999 (SFOR-6) en wordt traditiegetrouw geïnitieerd door de Charlie-compagnie (‘Red Devils’). Op het eerste lustrum van de Red Devil Run, in 2006, zal de wedstrijd voor de eerste maal openstaan voor deelnemers uit de gehele Koninklijke Landmacht.
Ook: alu(minium)-, isolatie- of isoleerdeken. Lichaamsgrote deken van aluminiumfolie die bescherming biedt tegen zowel onderkoeling (hypothermie) als warmteletsel. De reddingsdeken heeft een gouden en een zilveren zijde, die beide werken als isolatielaag tussen de reflector (zonnestralen en -warmte) en het menselijk lichaam.
Duits: Auflockerung. Frans: redéploiement. Tegenovergestelde van deployment (ontplooiing). Terugverplaatsing vanuit het operatietoneel naar de vredeslocatie dan wel de verplaatsing naar een nieuw inzetgebied. In de terugkeerfase worden personeel en materieel (middelen, uitrustingsstukken en voorraden) weer onder nationaal bevel gesteld, gehergroepeerd e.d. Een militaire operatie in een inzetgebied wordt afgesloten met een redeployment, die onder andere bestaat uit een strategische terugverplaatsing naar het moederland. De gehele logistieke lijn tot en met het point of debarkation (POD) in het moederland geldt als de redeployment. De redeployment is een integraal onderdeel van het operationele logistieke proces, dat achtereenvolgens bestaat uit factoren als planning, deployment (ontplooiing), instandhouding, redeployment, afwikkeling en recuperatie. Na de redeployment volgen onder andere onderhoud en herstel voor het materieel en debriefing en evaluatie voor het personeel. Zowel deployment als redeployment vallen onder de door de NAVO gespecificeerde 3de essentiële operationele capaciteit (EOC-3): ontplooibaarheid en mobiliteit. Voor een redeployment bestaat geen blauwdruk wegens de vele factoren van invloed, zoals de grootte van de eenheid, de beschikbaarheid van (al dan niet civiele) transportcapaciteit en eventuele verzoeken van lokale autoriteiten in het inzetgebied om materieel over te nemen. De voorbereiding en uitvoering van een redeployment worden gesteund door een Voor 2010 staat de Redeployment Task Force Uruzgan (TFU) gepland door zorg van het Operationeel Ondersteunings Commando Land (OOCL). Vanaf 1 augustus 2010 zal de terugtrekking van de TFU zo spoedig mogelijk plaatsvinden, zodat deze per 1 december 2010 gereed zal zijn. Zie ook: Reforger en R.S.O.M.I.
Gebied in een ruimte (gebouw) waarachter niet kan worden waargenomen. Term in gebruik bij optreden in verstedelijkte gebieden (OVG). Vergelijkbaar met een onbestreken ruimte in het terrein.
Betekenis: REturn of FORces to GERmany. Duits: Rückkehr der Streitkräfte nach Deutschland. Strategische, combined oefening van de Amerikaanse en in Duitsland gestationeerde geallieerde partnerlanden. Doel van de tussen 1967 en 1993 jaarlijks terugkerende oefening was het versterken van de Amerikaanse strijdkrachten in het geval van een invasie van de Sowjet-Unie en de landen van het Warschau Pact in West-Europa ten tijde van de Koude Oorlog. Tijdens REFORGER werden tonnen Amerikaans materieel en tienduizenden Amerikaanse militairen ingevlogen en verscheept naar havens en vliegvelden in West-Europa. Nederland fungeerde ten behoeve van REFORGER als gastland in het kader van host nation support, met een hoofdrol voor het Military Traffic Management Command. Zo werd in Nederland opgeslagen en onderhouden materieel in depots (P.O.M.S.-sites) opgehaald door de Amerikanen en overgebracht naar Duitsland. Vaak was REFORGER reden voor anti-militaristische groeperingen op te roepen tot blokkades, demonstraties en protestacties, wat te lezen is in ‘Reforger '87: Een crisis die geen crisis werd. Observatie en analyse van een civiel-militaire operatie' van Uriel Rosenthal (ISBN 9060005678).
Was een regiment vroeger de grootste organieke eenheid van één wapensoort , geleid door een kolonel, tegenwoordig is een regiment een administratieve en overkoepelende eenheid die de tradities van de onder haar ressorterende eenheden bewaakt en bewaart. Dit is zowel mogelijk bij zowel wapens als dienstvakken. De regimenten werden eertijds door de regimentscommandanten zelf geworven, bewapend en gekleed. Dit is dan ook de reden dat het ene regiment zich van het andere onderscheidt: eigenheid van traditie (standaard of vaandel) en uniform. Een regiment bestond vroeger uit één of meer manoeuvrebataljons, maar tenminste uit 300 militairen. Zo waren er in de tijd van Nederlands-Indië Regimenten Infanterie die werden ondergebracht in een infanteriebrigade of –divisie. 3-5 RI was bijvoorbeeld het 3de bataljon van het 5de Regiment Infanterie. Tegenwoordig gelden het Korps Commandotroepen en de Nationale Reserve nog als een officieel regiment, met bijbehorend grootteteken (III). Tijdens de Tweede Wereldoorlog werden door Winston Churchill internationale commando-regimenten opgericht; zo ontstond ook No. 10 Inter Allied Commando, met Belgische, Duitse, Franse, Nederlandse, Noorse, Poolse en Tsjechische commando's. Hierin opereerde No. 2 Dutch Troop als de Nederlandse commando-eenheid. Binnen het Nederlandse leger worden nog altijd een regimenten onderkend, onder andere binnen de cavalerie en infanterie:
Ook de Bevoorradings- & Transporttroepen, Geneeskundige Troepen, Genie en Verbindingstroepen zijn verenigd binnen een regiment. Regimenten organiseren regimentsborrels, -diners, -sportdagen e.d. om de binding van het personeel te optimaliseren. Een regiment heeft een regimentscommandant, -adjudant en –oudste (hoogste in rang of langst dienende). Regimenten hebben een vaandel, het veldteken dat als vanouds bestaat uit een vierkante vlag van zijde, geborduurd met de naam van het regiment, emblemen, jaartallen en aanduidingen van belangrijke krijgsverrichtingen waaraan het regiment heeft deelgenomen. Het veldteken, dat door het regiment dat ten strijde trok werd meegenomen, is het symbool van trouw aan het staatshoofd en van de eenheid en eer van het regiment.
REGIMENTSLIED GENEESKUNDIGE TROEPEN
Legerformulier 4004. Ook wel: afstandsregistratiekaart. Op een registratiekaart worden als vaste gegevens genoteerd:
Verder worden, afhankelijk van het terrein én de opdracht, genoteerd:
MERKPUNTEN: Dit zijn markante terreinkenmerken die worden aangeven met (een combinatie van) cijfers en/of letters. Per merkpunt moeten worden genoteerd:
SECTORGRENZEN: Dit zijn de linker- en rechter(flank)begrenzingen van de eigen sector van waarneming, meestal aangeduid volgens de klokmethode van 11 tot 1. STORMVUURLIJN: Dit is een lijn, gelegen op 300 à 400 meter voor de eigen opstelling, waar vandaan uit alle klein kaliber- en groepswapens door de eigen troepen vuur wordt uitgebracht om het stormlopen (d.i. de aanval) van de vijand te breken.
Ook genaamd: dry run of walk-through, talk-through. Duits: Probedurchgang, Vorübung. Frans: répétition. Nederlands: herhaling, repetitie. In de voorbereidende fase van het gevecht, d.w.z. in de eindfase van de commandovoering, gehanteerde mondelinge oefenmethode. Hierbij doorloopt de commandant met al zijn ondercommandanten en alle overige key-players de geplande operatie. Doorgaans vindt een rehearsal plaats op de dag voorafgaande aan de operatie met behulp van een blow-up, maquette, schets of stafkaart met oleaat. Aan de hand van een tijdsbalk wordt de essentie van de geplande operatie doorlopen. Tijdens de rehearsal neemt iemand de rol van de vijand aan en levert vanuit dat perspectief een bijdrage. Een rehearsal is zinvol om vooraf de synchronisatie van de verschillende elementen en de te ondernemen activiteiten bij calamiteiten af te stemmen en te beoefenen. Alle betrokkenen raken hierdoor vertrouwd met de rol die ze gaan spelen en zien de invloed van hun optreden op dat van anderen. Als de (onder)commandant(en) daartoe aanleiding of daarin meerwaarde zien, behoort ook een generale repetitie (daadwerkelijke uitvoering) met alle elementen op een oefenlocatie tot de mogelijkheden: dit is de (full force) dress rehearsal (laatste trap van voorbereiding). Vanaf het moment dat het waarschuwingsbevel is ontvangen, kan het met elkaar afgesproken proces van de komende actie in de praktijk worden voorgeoefend. De full force dress rehearsal is de sleutel tot succes bij de daadwerkelijke uitvoering: de enkele man krijgt vaak pas tijdens de rehearsal een goed beeld van wat zijn rol is in het geheel.
Opereren met op moderne leest geschoeide, goed georganiseerde krijgsmachten, voorzien van technisch hoogwaardig materieel. Overige kenmerken van regulier optreden:
Voorbeelden van regulier optreden zijn:
Zie ook: asymmetrische oorlogvoering, irregulier optreden en symmetrische oorlogvoering.
Duits: Rekrut. Engels: recruit, rookie. Frans: recrue. Nieuw aangestelde, veelal jonge en juist opgekomen militair die nog ongetraind en onervaren is. De rekruut heeft doorgaans géén of de laagste rang of stand. Zodra zijn initiële opleiding is voltooid, wordt de rekruut ingedeeld bij een parate eenheid. Het selectie- en wervingsproces (rekruteren) van militairen is noodzakelijk om voldoende vulling te garanderen in de parate slagkracht die de taakstelling van de krijgsmacht uitvoert. Stelsels die na het rekruteren kunnen worden gehanteerd zijn het individuele en onderdeelsaanvullingssysteem, respectievelijk INDAS (of filler-systeem) en ONDAS. De rekruut – in soldatentaal ook wel “bolle” (in verband met de nieuwe, nog vormloze en slecht passende baret) of “verse” genoemd – is soms het mikpunt van ontgroening, die kan worden gezien als een informele test door ervarener collega’s (“oude poep”) en/of kaderleden naar geschiktheid voor het militaire beroep.
Ziekenhuis dat een relatie heeft met het Ministerie van Defensie. De Relatieziekenhuizen leveren de krijgsmacht elk drie chirurgische teams, waarvan één gedurende 3 maanden en twee voor de duur van elk 1 maand. De drie teams worden nooit gezamenlijk uitgezonden. Het Ministerie van Defensie financiert bij de Relatieziekenhuizen de aanstelling van aanvullend specialistisch personeel (bovenformatief); daarnaast leveren zij bij toerbeurt eigen medisch personeel voor uitzendingen. Het uitzendbare specialistisch personeel van de Relatieziekenhuizen wordt aangestuurd door de projectgroep Implementatie samenwerking Defensie en Relatieziekenhuizen (IDR). Het IDR is één van de organisatie-onderdelen van de Bedrijfsgroep Gezondheidszorg (BGGZ) van het Commando Diensten Centra (CDC) van het Ministerie van Defensie. De samenstelling van een chirurgisch team is:
De Relatieziekenhuizen zijn:
Van het Franse “relais” (doorgeven). In het Duits: übertragen. In het Engels: relay. In het Frans: relayer. Het tot stand brengen van een verbinding tussen twee op verschillende frequenties werkende radionetten of –stations met behulp van een relayeerstation. Het relayeerstation zorgt ervoor dat de ontvangst van signalen van het ene radionet of –station met daartoe geschikte apparatuur automatisch wordt heruitgezonden naar dan wel manueel wordt doorgegeven aan het andere radionet of –station. De meest voorkomende reden om te relayeren is het met elkaar in verbinding brengen van twee verschillende radionetten (koppelen van twee netten) of –stations (koppelen van twee stations) dan wel om het afstandsbereik van één radionet of -station te vergroten. Het relayeerstation wordt globaal halverwege beide netten of stations geplaatst, zodat elk van de te verbinden zenderontvangers binnen elkaars ontvangstbereik zijn. De geografisch-operationeel meest logische locaties voor een relayeerstation zijn:
Hierdoor kan in beide richtingen berichtenverkeer worden gestuurd en kan bijgevolg de communicatie van beide netten op elk net afzonderlijk worden gevolgd. Als de locatie van een geweldsincident, zoals een aanslag of hinderlaag, in een verbindingsblackspot valt, zal ook gerelayeerd moeten worden. Bekende relayeerstations waren Romeo Nul Alfa (R0A), op de top van de berg Paljenik bij Sisava, en Romeo Nul Bravo (R0B), op de top van de berg Ivovik. Beide relayeerstations zorgden er ten tijde van IFOR/SFOR voor dat in het Nederlandse gebied van verantwoordelijkheid in Bosnië-Herzegovina overal radioverbindingen mogelijk waren. Zie ook: black spot.
Voluit: remedial peloton. Eenheid waar leerling-militairen die bezig zijn aan hun initiële opleiding worden geplaatst wanneer zij moeten herstellen van een blessure of ziekte (mutatie) die zij eerder in de opleiding hebben opgelopen. De meeste blessures zijn overbelastingsblessures en bedrijfsongevallen welke zijn opgelopen tijdens de LO / Sport. De meest voorkomende locaties zijn die van de tractus locomotorius (bewegingsapparaat): spieren, botten, gewrichten en gewrichtsbanden. Blessures aan knieën, onderbenen en (onder)rug komen het meest voor. In het Rempel worden de militair onder toezicht van (para)medici geplaatst en moeten zij aan een speciaal programma deelnemen. Hierin hebben zij de tijd om in de juiste fysieke omgeving onder een lichtere fysieke belasting te revalideren ter voorkoming van vroegtijdige personeelsuitval. Als een leerling, ondanks plaatsing in het Rempel, naar verwachting de bedoelde opleiding niet kan halen, adviseert de bedrijfsarts op medische gronden een wijziging van functie(cluster) dan wel een ontheffing uit de opleiding.
Uit het Frans: afgesproken ontmoeting. Een tevoren afgesproken plaats om elkaar te ontmoeten. Kortom: een verzamelplaats of –punt. Een rendez-vous zal bijvoorbeeld plaatsvinden bij een crash move, in dit geval een emergency rendez-vous (ERV) genaamd. Op een rendez-vous zullen in elk geval de koppen worden geteld en alle essentiële spullen (SPEAR) en eerstelijns-bepakking worden gecheckt op compleetheid. Zie ook: emergency rendez-vous (ERV).
Voluit: repatriëren. Door omstandigheden, die wel of niet verwijtbaar zijn, voldoet de militair (tijdelijk) niet aan de hogere eisen voor het functioneren tijdens een uitzending. Geconstateerd door de commandant, verzoekt deze de bevoegde autoriteit (contingentscommandant, Senior National Representative) de militair te ontheffen uit de uitzendfunctie. Als aan een aantal voorwaarden is voldaan – zoals de informatieplicht, politiek-bestuurlijke en arbeidsrechtelijke consequenties en het zorgvuldigheidsbeginsel – wordt de militair ontheven en automatisch teruggeplaatst op de vredesfunctie. Redenen voor repatriëring van de militair kunnen zijn:
Zie ook: blue flight.
Ook genaamd: Remain Over Night. Afgekort: RON. In het Nederlands: faciliteit om ‘s nachts te rusten. Een locatie en route waar personeel dat deelneemt aan een konvooi een periode van ononderbroken rust kan doorbrengen, dan wel kan overnachten. De reden hiervoor is met name omdat het konvooi langer onderweg is dan één dag of niet op tijd kan terugkeren op de eigen basis. Een dergelijke (reserve-)locatie wordt, indien mogelijk, tevoren verkend. Zie ook: Convoy Support Center (CSC), konvooi, Movement Control (MOVCON) en Main Supply Route (MSR).
Verouderde krijgstaal, ontleend aan het Frans, met verschillende betekenissen:
Toepasselijk citaat: “Hy (een legeraanvoerder) is den eersten in het aenvallen, ende den lesten in het retireren” – Jhr. Richard Verstegen (1590-1640) in ‘Scharpzinnige Characteren’ (1619). Zie ook: avanceren.
Letterlijk: weer terugkeren naar de fortificaties, loopgraven, stellingen. Britse strategie in de Afghaanse provincie Helmand (ISAF), medio eind 2009, om de eigen troepen terug te trekken uit de vooruitgeschoven bases. Het door generaal Sir David Richards geplande beëindigen van de postbezettingen in het voorterrein, betekende feitelijk dat het dunbevolkte platteland werd teruggegeven aan de Taliban.
Vertaald uit het Frans: wekken. Tijdstip waarop de militair opstaat. Het “reveille” is één van de eresignalen die is terug te vinden in het hoofdstuk over muzikaal eerbetoon in de Defensie Publicatie 20-10 (Ceremonieel en protocol bij de krijgsmacht). Het reveille maakt deel uit van de inwendige dienst en is hét signaal voor het officiële begin van de (werk)dag; voorheen werd het reveille geblazen cq. geroepen door de sergeant van de dag. Het weksignaal wordt in de regel geblazen op een koperen blaasinstrument zoals bugel, cornet, hoorn of trompet.
Idealiter vindt het reveille plaats tussen 04.00 en 06.00 uur, met aansluitend tijd voor persoonlijke verzorging, gereedmaken van de uitrusting, ontbijt en ochtendappèl. Tijdens een deel van de militaire opleiding, bijvoorbeeld op de Koninklijke Militaire School of bij de schoolbataljons, kan de militair worden verplicht bij het weksignaal “reveille” op te staan.
Betekenis: Rigid Hull Inflatable Boat. Lichtgewicht en snelle opblaasbare boot met een vaste, polyester binnenconstructie die is voorzien van een .50 ZOW voor de nabijverdediging. Binnen de Koninklijke Marine worden dergelijke boten hoofdzakelijk gebruikt om mens en materieel van en naar schepen te vervoeren.
Ook is de RHIB in gebruik bij het Korps Commandotroepen, waar zij wordt gebruikt als amfibisch landingsmiddel ter vergroting van de tactische mobiliteit, voor het uitvoeren van interventies en inserties (boarden op varende doelschepen dan wel op vaste locaties), het snel evacueren van personeel en de uitvoering van strandverkenningen (beach recce's).
Engels: crosshair(s).
Voorbeelden van het gebruik van een richtkruis, links overdag door een kijker 6 x 42, rechts 's nachts door een monoculair nachtkijker Een display, kijker of scherm met, zoals de Engelse vertaling al aangeeft, haarfijne lijnen in de vorm van een assenstelsel die elkaar middenin het beeld snijden. Het richtkruis kan zich ook op een wapen bevinden. Op deze manier kan via het richtpunt het trefpunt op het doel worden bepaald. Met een wapen kan vervolgens precisievuur worden uitgebracht. Met een binoculair, helderheidsversterker (HV), infraroodkijker, (nacht)kijker, monoculair, warmtebeeldversterker e.d. kan het doel beter bekeken worden en, indien nodig, de afstand tot het doel worden gemeten. Voor bijvoorbeeld snipers (sluipschutters) en schutters-lange-afstand (SLA's) is het gebruik van een richtvizier absolute noodzaak.
Schuttersregel die, samen met het ezelsbruggetje S.R.A.A.N., is bedoeld als elementaire vaardigheid om goed vuur te kunnen uitbrengen én een groep treffers in het richtpunt te kunnen schieten. Door álle handelingen correct uit te voeren kan de schutter controleren of zijn lichaam – met het wapen gericht op het richtpunt – op een natuurlijke en ontspannen wijze op het doel is gericht.
Hulpmiddel bij het aanleren van de richtregel De richtregel, die met name geldt bij het werken met kleinkaliberwapens (inclusief pistolen), luidt:
Bij het toepassen van de richtregel wanneer het CBRN-masker in beschermstelling wordt gedragen, kan het noodzakelijk zijn het hoofd iets te kantelen om het juiste richtbeeld te verkrijgen. Zie ook: S.R.A.A.N..
Onbedoeld effect bij het afschieten van een wapen: elk van de al dan niet opeenvolgende inslagen van een projectiel onder een bepaalde hoek op een hard oppervlak (dekking, grond, metaal, muur, steen, water). Het ricocheren is de reactie van een projectiel met voldoende snelheid dat een moment inslaat op een voorwerp, afketst en van richting verandert. Bij een ricochetschot gedraagt het projectiel zich volledig onvoorspelbaar en dus levensgevaarlijk. Een eenmaal richocherend, onstabiel geworden en daardoor tuimelend projectiel zal verdergaan met ricocheren totdat zijn energie 'op' is. Het ricochetschot leidt ertoe dat (delen van het) projectiel van baan veranderen, waardoor het collateral damage kan veroorzaken. Om ricochet te voorkomen, is de veilige richting van de loop van een wapen in gebouwen altijd de bovenhoek van een kamer.
Het op het maaiveld voorbereiden én gereedmaken van ladingen voor extern luchttransport, de zgn. under slung load (USL). Een militair die bevoegd is deze handeling zelfstandig uit te voeren én op te treden als marshaller, wordt een rigger/marshaller (R/M) genoemd. Riggen mag niet worden verward met S.P.I.E.-riggen. Zie ook: chalk, hot LZ, landing point, marshaller en pathfinder.
Afgekort: RV40. Naam: ‘Jan de Boer’. Roepnaam: PBTW. Werkboot van de Defensie Verkeers- en Vervoersorganisatie (DVVO) voor velerlei gebruik. Krijgsmachtbreed kan iedereen die iets wenst te vervoeren over de Nederlandse binnenwateren de RV 40 inhuren.
In het verleden werd de RV 40 hoofdzakelijk ingezet door de genie van de Koninklijke Landmacht in Hedel en voor het transport van tanks naar het Cavalerie Schietkamp (CSK) op de Vliehors (Vlieland). Specificaties:
Letterlijk: wegversperring. Synoniem: barricade. Duits: Strassensperre. Frans: barrage routier. Door het tijdelijk plaatsen van een hindernis op de weg verspert een roadblock het verkeer. Doorgaans echter wordt een roadblock, onder dekking van vuur, in eerste instantie opgeworpen om (vijandelijke) voertuigbewegingen over een route slechts te vertragen.
Voorbeeld van een roadblock. Aan beide kanten staan borden waarop het aankomende verkeer wordt gewaarschuwd dat verkeer hier wordt gecontroleerd. Om enige passage te beletten dan wel slechts langzame voertuigpassage mogelijk te maken kan voor te gebruiken hindernissen worden gebruikgemaakt van organieke veldversterkingsmiddelen, landmijnen of een ander obstakel. Het creëren van een sluis met stevige hindernissen – waar het verkeer niet anders dan zigzaggend kan passeren – draagt hiertoe bij. Roadblocks moeten bij voorkeur worden opgeworpen op plaatsen waar het naderende verkeer de barricade pas kan waarnemen wanneer het al te laat om aan het roadblock te ontsnappen. Indien mogelijk zijn de volgende locaties ideaal: bruggen, na een scherpe bocht in de weg, tunnels en wegversmallingen.
Aan elke kant van een reeds uitgebracht checkpoint kan een roadblock worden ingericht. Wanneer het roadblock vervolgens deel uitmaakt van het checkpoint, dient ter controle van voertuigen een aparte plaats te worden gecreëerd. Ook kan een roadblock deel uitmaken van de ingang van een compound e.d. Eisen van een roadblock:
Zie ook: checkpoint en hindernis.
De robbengang – de gang van een zeehond – is één van de gangen bij dag die onder vijandelijk vlakbaanvuur kan worden uitgevoerd.
Er wordt verplaatst door de rechterelleboog en linkerknie, afgewisseld door de linkerelleboog en de rechterknie naar voren te brengen. Daarbij heeft de robbenganger het wapen in de breedte in beide handen, waarbij het magazijn omhoog of schuin naar voren wijst (om het wapen zandvrij en dus inzetbaar te houden). De robbenganger gaat tijgerend voorwaarts, waarbij het lichaam zo laag mogelijk bij het maaiveld wordt gehouden. Vanwege het tactische van de verplaatsing is de snelheid zeer laag; het beheersen van deze sluipgang is nu eenmaal van levensbelang. Zie ook: tijgersluipgang.
Onderscheidende baret(kleur) voor leden van parachutisten-, luchtlandings- (airborne) en luchtmobiele eenheden. Eenheden die een rode baret dragen worden gerekend tot de Special Forces van een land. In Nederland geldt dat voor leden van 11 Air Manoeuvre Brigade, bestaande uit een landcomponent, 11 Luchtmobiele Brigade, en een luchtcomponent, de Tactische Helikopter Groep (THG). Op 22 juni 1940 riep de Britse premier Winston Churchill op tot de vorming van een korps van tenminste 5.000 paratroepers. Op het burgervliegveld van Manchester, Ringway, in Engeland, werd een parachutistentrainingsschool geformeerd en onder andere No. 2 (Dutch) Troop – het latere Korps Commandotroepen – oefende daar.
Links de 'geestelijk vader' van de rode baret, de Britse generaal Frederick A.M. 'Boy' Browning, rechts de wijnrode baret voor leden van de Air Manoeuvre Brigade. In oktober 1941 kreeg de Britse generaal Frederick ‘Boy’ A.M. Browning de opdracht tot het formeren van een Airborne Division. De baretkleur werd rood, ook wijnrood, kersenkleurig of maroon genaamd. Op 29 juli 1942 is de rode baret formeel als hoofddeksel door de Britse legerleiding ingevoerd; uit de Airborne Division werd het Parachute Regiment geboren. Tijdens de Tweede Wereldoorlog leverde het Parachute Regiment maar liefst 17 manoeuvrebataljons in de voorste linies. De legende wil dat de kleur van de Airborne Division / Parachute Regiment-baret is gekozen door de Britse schrijfster Daphne du Maurier (1907-1989), de toenmalige echtgenote van generaal Browning. In 1943 kreeg 509th Parachute Infantry als eerste Amerikaanse eenheid de rode baret toegewezen. Browning zelf voerde in de Tweede Wereldoorlog het bevel over het 1st British Airborne Corps, waartoe behalve de 1st British Airborne Division ook 82nd (US) Airborne Division (“All American”) en 101st (US) Airborne Division (“Screaming Eagles”). Deze eenheden namen bijvoorbeeld deel aan de geallieerde landingen in Normandië op D-Day én operatie Market Garden (Slag om Arnhem). De eerste Nederlandse rode baretten, naar Brits voorbeeld, dateren van de oprichtingsdatum van de 1ste Parachutistencompagnie van het Korps Speciale Troepen (KST), 1 mei 1947. Ook het KST was een voorloper van het huidige Korps Commandotroepen. Het KST – en de daarmee verbonden School Opleiding Parachutisten (SOP) – hadden als standplaats vliegbasis Andir op Bandung in Nederlands-Indië. Na een periode van 38 jaar zonder rode baretten in Nederland (in 1955 werd het dragen van de rode baret van KST/SOP verboden ter bevordering van de eenheid van tenue én het gegeven dat Nederland géén parachutisteneenheid meer had), ontvingen in 1993 de eerste leden van 11 Luchtmobiele Brigade de rode baret. Deze brigade bestaat uit drie infanteriebataljons, als gevechtssteuneenheden een genie-, luchtverdedigings- en mortiercompagnie en als gevechtssteunverzorgingseenheden een bevoorradings-, geneeskundige en herstelcompagnie. Zie ook: Air Manoeuvre Brigade.
Officieel behoort het Rode Kruis scharlaken- of helderrood te zijn, op een witte ondergrond, en het kruis dient de grootte te hebben van 3 x 3 inch (7,62 cm x 7,62 cm). In oorlogstijd is de kleur van de armband voor geneeskundig personeel van de KL kaki (grauwgeel). Meer over de Rode Kruis-armband is te lezen in de VI GNK-063 (‘Rode Kruis-armband’).
Afgekort: RKI. Speciale identiteitskaart, afgegeven door de Inspecteur Geneeskundige Dienst Koninklijke Landmacht (IGDKL), voor leden van het geneeskundig personeel en geestelijk verzorgers (GV’ers) die aan de strijdkracht zijn verbonden.
Combattanten met een geneeskundige neventaak (CGN’ers), zoals de gewondenhelper (Combat Life Saver) en de Medic SF, behoren niet tot het geneeskundig personeel en worden dan ook niet voorzien van een Rode Kruis-armband en/of –identiteitskaart.
Duits: Rufzeichen. Engels: callsigns. Frans: indicatif d'appèl.
“Received” . Prowoord, ontstaan tijdens de Tweede Wereldoorlog, dat wordt gebruikt in het radiotelefonieverkeer. Heeft als enige betekenis: “Bericht ontvangen en begrepen”. Om aan de zender aan te geven dat u zijn laatste uitzending inderdaad goed heeft ontvangen, mag voorafgaande aan ROGER de instructie van de zender door de ontvanger worden herhaald. Zie ook: radiotelefonieprocedure en wilco.
ROLE-2 (VERBANDPLAATS) Een role 2-geneeskundige inrichting verleent zorg in aanvulling op role 1, die vooral is gericht op:
Een role 2 voorziet dus in ontvangst van zieken en gewonden, t riage, stabilisatie en het gereedmaken voor verdere afvoer, behandeling en verpleegzorg voor gewonden en zieken tot het moment dat zij terug kunnen naar het eigen onderdeel of verder kunnen worden afgevoerd. Een role 2, ook wel verbandplaats genoemd, beschikt normaliter over de volgende functionaliteiten:
Role 2 bevindt zich op brigadeniveau. De verbandplaats als entiteit bestaat niet meer. ROLE-3 (HOSPITAAL) Een role 3-geneeskundige inrichting verleent zorg die, in aansluiting op role 1 en role 2, wordt verleend, alsmede verdere zorg die leidt tot inzetbaarheid of afvoer naar een hoger zorgniveau (echelon). Een role 3 geneeskundige inrichting, ook wel hospitaal genaamd, beschikt normaliter over de functionaliteiten van een role 2 aangevuld met:
Role 3 bevindt zich op divisieniveau.
In mei 2009 bouwde 400 Geneeskundig bataljon uit Ermelo op de vroegere Vliegbasis Soesterberg een enorm veldhospitaal met een vloeroppervlak van circa twee voetbalvelden. Het veldhospitaal is vergelijkbaar met een goed geoutilleerd streekziekenhuis.
Werkwoord. Door militairen gebruikt in plaats van “uitstellen” (afbreken, opschorten, verdagen, vertragen). Genoemd naar één van de beroemdste horlogemerken ter wereld: het Zwitserse Rolex. Zo worden operaties of vluchten soms op het laatste moment gerolext (uitgesteld). Er wordt dan bijvoorbeeld medegedeeld “Rolex + 2”, waarmee wordt bedoeld dat het twee uur later toch nog op de planning staat.
Duits: Rommel-Spargel. Engels: Rommel’s asparagus. Frans: asperges de Rommel. Genaamd naar de Duitse veldmaarschalk Erwin Rommel (1891-1944), architect van de Atlantikwall.
Rommel-asperges langs de Normandische kust Rommel-asperges zijn kunstmatige hindernissen tegen landingsvaartuigen, pantservoertuigen, parachutisten en/of zweefvliegtuigen, meestal in de vorm van betonnen en houten palen, al dan niet met stalen punten.
Het ponceaurood erekoord met goudkleurige nestels mag vanaf het moment van uitreiken om de linkerschouder op het Dagelijks Tenue worden gedragen. Normaliter wordt een eerbewijs als het erekoord - met de bijbehorende oorkonde - uitgereikt tijdens een buitengewoon appèl voor het front van de troepen. Zie ook: Bronzen Soldaat en tevredenheidsbetuiging.
Zie ook: hot LZ.
Betekenis: Release Other Than Attack . Frans: Contamination NBC involontaire. Secundaire CBRN-dreiging. Incident dat niet is veroorzaakt door een aanval met CBRN- strijdmiddelen, maar door het al dan niet moedwillig (doen) vrijkomen van stoffen die hetzelfde effect hebben als een primaire CBRN -dreiging, te weten de verspreiding van chemische, biologische, radiologische en nucleaire stoffen. De vrijgekomen stoffen zijn infectieus, organisch, radiologisch, toxisch of anderszins gevaarlijk voor de volksgezondheid en hebben een negatieve invloed op een militaire operatie. R.O.T.A. omvat dus ook risico's en vervuilingen waarmee de militair in vredestijd én in missiegebieden (Crisis Response Operations en Peace Support Operations) kan worden geconfronteerd. Meestal betreft het incidenten met gevaarlijke stoffen die zijn opgeslagen in containers, opslagtanks, silo's en tankwagens ten behoeve van (petro-)chemische en farmaceutische industrieën of kerncentrales. Bij incidenten vormen de vrijgekomen, met de wind meegevoerde infectieuze, organische, radiologische, toxische of anderszins gevaarlijke stoffen een verholen maar zeer reëel gevaar. Feitelijk is R.O.T.A. een continue dreiging, die vandaag de dag - zeker onder invloed van het internationaal terrorisme - realistischer is dan een aanval met CBRN-strijdmiddelen. Voorbeelden van gevaarlijke stoffen zijn industriële (onder druk tot vloeistof gecomprimeerde) gassen zoals blauwzuur, chloorgas, fosgeen en allerlei soorten zeer giftige insecticiden. Dagelijks worden grote hoeveelheden van gevaarlijke stoffen over de weg, het water en door de lucht getransporteerd. Ongevallen, productiefouten en sabotage, maar ook oorlogshandelingen, kunnen bij dergelijke transporten rampen veroorzaken met eenzelfde impact als die van CBRN-aanvallen. Een van de vele voorbeelden van een R.O.T.A. in vredestijd is de ontsnapping van acryl-nitril uit een lekkende treinwagon op het station van Amersfoort op 20 augustus 2002. Persoonlijke reactie bij ROTA gevaar:
Zie ook: DS-2, GDS2000 en HAMIL.
Duits: Rotation. Engels: rotation. Frans: rotation. Wisseling van militairen of eenheden in het operatiegebied. In de regel omvat een rotatie de gehele cyclus van opeenvolgende wisselingen van personeel en/of materieel. Met het roteren van personeel wordt voorkomen dat ze afgemat raakt; met het roteren van materieel dat het door achterstallig (hoger) onderhoud en overslijtage niet meer operationeel inzetbaar is. Onderscheiden in "inroteren" (naar het missiegebied) en "uitroteren" (uit het missiegebied).
Treedt na tweederde van een uitzending helaas nogal eens een zekere verslapping op in het concentratievermogen, in de laatste week gaan de remmen er regelmatig helemaal af: rotatiegedrag. Het woord komt niet voor in ‘Van Dale. Groot Woordenboek der Nederlandse Taal', maar het bestaan van het fenomeen wordt niet ontkend (noch bevestigd) door militairen met uitzendervaring. Typerend voor rotatiegedrag is dat sommige uitgezonden militairen de laatste periode in het inzetgebied zien als een vrijbrief om de dag met grappen en grollen door te komen. De reacties op de omgeving zijn dienovereenkomstig dan wel exact het tegenovergestelde. Het werkwoord ‘werken' lijkt bij rotatiegedrag plaats te maken voor lanterfanten, algehele passiviteit en wachten op het ten uitvoer kunnen brengen van de two-can-rule. Karakteristiek voor het rotatiegedrag is dat twee muzikale hoogtepunten meer dan gemiddeld worden gedraaid. De eerste is de enige hit van het amusementsorkest De Toendra's, ‘Ik Wil Weer Naar Huis' uit 1984. De tweede, misschien net iets meer aansprekend, 'We Gotta Get Out Of This Place' (1965), van de Britse beat-band The Animals.
Acroniem. Betekenis: Ronnie Tober-tasje.
In werkelijkheid de kleine goederentas die binnen de persoonsgebonden uitrusting (PGU) van de Koninklijke Landmacht wordt gevoerd. Kleine ronde tas om met behulp van clips aan het draagharnas (loadbearing vest) op de borst of aan de rugzak te bevestigen. De tas komt nichterig en verwijfd over, sterker nog: zelfs met weinig fantasie kan worden gesteld dat dit één van de weinige artikelen is die niet bepaald 'des militairs' overkomen. Wordt vooral gebruikt voor het meenemen van spullen naar theorie- en sportlessen. Genoemd naar de homoseksuele volkszanger Ronnie Tober (geboren 21 april 1945 in Bussum), die hitachtige meezingers scoorde met 'Rozen voor Sandra' en 'Naar de kermis' (met Ciska Peters). Deze laatste groeide uit tot een klassieker binnen de homoscène. In 1965 deed Tober mee aan het Eurovisiesongfestival, waar hij zestiende werd met 'Geweldig'. Pikant detail is dat Tober, die overigens opgroeide in de Verenigde Staten, in de jaren '60 naar Nederland vluchtte om de dienstplicht in zijn land te ontlopen.
Beschrijving van een vooraf verkende route, eventueel met vermelding van de afstanden in meters tot de tussengelegen, markante terreinkenmerken. De markante terreinkenmerken kunnen als oriëntatiepunten op de route worden gebruikt. De routebeschrijving kan worden gebruikt als niet voldoende stafkaarten aanwezig zijn, de tijd voor het maken van een routeschets ontbreekt of de tactisch-operationele situatie daarom vraagt. Een routebeschrijving is tweede keus na de routeschets. De routebeschrijving moet kort, duidelijk en in klare taal geschreven zijn: een andere persoon dan de steller van de routebeschrijving moet zich met behulp van de routebeschrijving correct over de route kunnen verplaatsen. Aanvangspunt (APT) en eindpunt (EPT) moeten duidelijk omschreven zijn. Bij de beschrijving van de route naar de tussengelegen oriëntatiepunten en het EPT wordt gebruik gemaakt van dezelfde methode die bij doelaanduiding wordt gebruikt:
De routeschets is eerste keus ten opzichte van de routebeschrijving. Het is een schets waarop de route waarover verplaatst moet worden op schaal is ingetekend. Op de route zijn markante terreinkenmerken - zoals kruispunten van (spoor- en water-)wegen, bruggen, bospercelen e.d. met tussengelegen tussenafstanden in meters aangegeven. Idealiter moet de route zoals die op de routeschets is ingetekend worden verkend; de verkende meters moeten worden genoteerd op de routeschets. Handigste methode hiervoor zijn de dagteller van een voertuig of het tellen van stappen met een pedometer . Indien vooraf géén routeverkenning mogelijk is, kan de afstand van de route vanaf de stafkaart worden opgemeten met een kaarthoekmeter of lineaal.
De routeschets kan eveneens worden uitgevoerd in de vorm van een overlay (overlegvel), dat op doorzichtig papier vanaf de stafkaart is overgetrokken. Op de routeschets moeten de volgende punten worden aangegeven:
Als de routeschets tweemaal zo groot is als de stafkaart (standaard 1 : 50.000), dan wordt de schaal van de routeschets automatisch 1: 25.000. Op een overlay moeten bovendien rechtsboven en linksonder assenkruizen met 4-cijferige kaartcoördinaten aanwezig zijn.
Afgekort: RTT. Schertsende bijnaam: "Route-kwijt-tabel". Tabel die in detail vermeldt hoe een militaire eenheid in colonneverband van de ene naar de andere locatie verplaatst. De RTT geeft onder meer aan:
Per routedeel vermeldt de RTT daarnaast:
Organieke naam: 1-Instructie Werk Kaart (1-IWK). De 1-IWK is een checklist die door het eerste echelon, de gebruiker van een voertuig, wordt opgemaakt. Op deze 1-IWK worden de defecten en gebreken aangegeven, waarna in samenspraak met het tweede echelon (Sergeant-Majoor Onderhouds Diagnosticus, SMOD) of derde echelon (hersteleenheid) deze defecten en gebreken worden verholpen. De gebruiker is meestal de organieke chauffeur die het bruikleenbewijs voor het voertuig heeft getekend, tenzij het voertuig in het kader van oefening e.d. is gebruikt cq. gereden door een andere chauffeur. Het opmaken van de 1-IWK vindt plaats:
De volgorde van handelen bij het opmaken van de 1-IWK is steeds:
In hedendaagse conflicten één van de meest voorkomende én gevreesde anti-tankraketwerper ter wereld, initieel sinds 1962 geproduceerd door Basalt (Moskou). Het wapen, gebaseerd op de Duitse Panzerfaust uit de Tweede Wereldoorlog, is in licentie ook geproduceerd in Bulgarije, China, Irak, Iran, Pakistan en Roemenië. RPG wordt foutief in het Engels vertaald als Rocket Propelled Grenade. De Russische naam is Ruchnoy Protivotankoviy Granatome, de bijnaam Russian Powerful Gun.
Foto-compilatie van de RPG-7 De RPG-7 is een draagbaar, vanaf de schouder te lanceren en ongeleid anti-tankwapen voor de korte afstand, dat vooral populair is bij guerrilla-, andere irreguliere en vooral ook terroristische eenheden. Specificaties:
Ideale doelen die met de RPG-7 kunnen worden aangegrepen zijn:
In het Irak na de Tweede Golfoorlog (2003) hebben dergelijke RPG’s meer dan de helft van de slachtoffers onder Amerikaanse militairen geëist.
De drill met de huidontsmettingslotion moet binnen 30 seconden worden uitgevoerd: na het insmeren van het gezicht, moet het NBC-masker worden geplaatst. Pas daarna wordt de rest van de hoofdhuid (hals en nek) ingesmeerd en weer daarna worden de handschoenen en het persoonlijk wapen ontsmet. RSDL moet minimaal 2 minuten inwerken, maar mag een aantal uren blijven zitten ( óók onder het NBC-masker). Het overblijfsel kan worden afgeveegd óf met schoon water worden afgespoeld. Wanneer bij een vloeistof besmetting de huid al rood is geworden óf blaarvorming is opgetreden, mag RSDL niet meer worden gebruikt. De voordelen van RSDL zijn:
ISDL, de oefenvariant, is samengesteld uit water, polyethyleenglycol 600 monooleate en kleurstoffen. Bij regelmatige blootstelling bestaat een kleine kans op huidirritaties. De werkzame stof is prikkelend voor de ogen; bij contact met de ogen onmiddellijk spoelen met water. Zie ook: Chemical Agent Monitor (CAM) en C.B.R.N.-middelen.
Met name logistieke fase in een militaire operatie die voorafgegaan wordt door deployment (ontplooiing van de eenheid) en wordt afgesloten met redeployment (terugtrekking van de eenheid). Optreden dat is gericht op het ontvangen van materieel en personeel in het operatiegebied, het samenvoegen van materieel en personeel tot eenheden en het verplaatsen van deze eenheden naar de uiteindelijke bestemming, waar de eenheden worden overgedragen aan de operationele commandant. RSOMI is van doorslaggevend belang voor het concept van Rapid Deployment/Rapid Reaction. RSOMI staat voor:
Dankzij RSOMI kan het materieel van een eenheid door middel van strategisch transport - over land en zee én door de lucht - in de buurt van het operatiegebied arriveren, vaak gescheiden van het personeel. In principe vindt RSOMI plaats zonder gebruikmaking van lokale ondersteuning en onder uiteenlopende omstandigheden (al dan niet beschikbare infrastructuur, Host Nation Support, al dan niet veilig). Onder andere fysieke distributie, voortschrijdende containerisatie en wissellaadsystemen vergemakkelijken RSOMI. De redeployment-fase wordt ook wel aangeduid met reverse-RSOMI.
Letterlijk: indeling in rubrieken.
Binnen Defensie betreft het de indeling in rubrieken van gegevensvertrouwelijkheid en de bescherming daarvan tegen onthulling in het kader van een veiligheidsbeleid. Het betreft dan met name informatie van overheid, krijgsmacht en geheime diensten. De rubrieken ‘zeer geheim’, ‘geheim’ en çonfidentieel’ worden gebruikt om de gegevensvertrouwelijkheid in te delen naar classificatieniveaus die afhankelijk zijn van de hoeveelheid schade die openbaarmaking zou kunnen veroorzaken. Om openbaringmaking tegen te gaan mag alleen personeel met een machtiging (clearance) voor een classificatieniveau én voor wie er een noodzaak is, die informatie tot zich nemen. Dit zijn de zgn. vertrouwensfunctionarissen. Een machtiging kan alleen worden verkregen op basis van need-to-know naar aanleiding van een ‘verklaring van geen bezwaar’ als gevolg van een veiligheidsonderzoek. Dit onderzoek gaat na of de vertrouwensfunctionaris in spé in enigerlei vorm te maken heeft of kan hebben met deelname of steunverlening aan staatsgevaarlijke activiteiten, justitiële antecedenten heeft of een lidmaatschap van of steunverlening aan antidemocratische organisaties. De drie genoemde classificaties tezamen worden "geclassificeerd" genoemd. De afkorting Stg staat voor staatsgeheim.
Letterwoord dat de eisen aangeeft die moeten worden gebruikt bij het formuleren van een zorgdoel dat moet worden bereikt voor een zorgvrager. De R.U.M.B.A.-eisen, die worden geformuleerd door een zorgverlener, staan voor:
De R.U.M.B.A.-eisen worden bijvoorbeeld gebruikt door de Algemeen Militair Verpleegkundige (AMV'er) in relatie met de P.E.S.-structuur en S.O.A.P. Afgekort: ROE.
Letterlijk: “regels van overeenkomst”. Rules of Engagement zijn de randvoorwaardelijke regels die gehanteerd worden bij de omgang met de andere partijen, waarin onder andere is doorgevoerd dat het gebruik van geweld wordt gereguleerd door juridische (humanitair-oorlogsrechtelijke), militair-operationele en politieke/diplomatieke beperkingen. Anders gezegd: onder welke omstandigheden en voorwaarden en op welk (gewelds)niveau en wijze geweld mag worden gebruikt. De ROE moeten helder, ondubbelzinnig en voor één uitleg vatbaar zijn. De ROE bieden de militairen in een missiegebied de bevoegdheden waarmee zij de opgedragen taken – zowel impliciet als afgeleid – het hoofd kunnen bieden. In principe vloeien de ROE voort uit het mandaat en doorgaans worden de ROE overgenomen van de ‘lead nation’ in een missie, maar het ondergeschoven land – bijvoorbeeld Nederland ten opzichte van Groot-Brittannië in de missie SFIR - kan wijzigingen aanbrengen op grond van nationale richtlijnen en overwegingen. In beginsel worden de ROE vastgesteld in overleg met de aan de missie deelnemende landen. Een militaire commandant kan door gebruik van de ROE gemakkelijker sturing geven aan het geweldgebruik van de eenheden onder zijn bevel en op deze manier de escalatiedominantie (met gevechtskracht en crisisbeheersingsvermogen) beheersen. De afgeleiden van de ROE zijn de in de eigen nationale taal gestelde Aide-Mémoire (voor commandanten en kaderleden) en de geweldsinstructie of Soldiers Card (voor iedereen). ROE, Aide-Mémoire en geweldsinstructie of Soldiers Card zijn dienstvoorschriften in de zin van de artikel 135 van het Wetboek van Militair Strafrecht, omdat zij voldoen aan de vijf vereisten van het artikel om een instructie als dienstvoorschrift aan te merken:
Zie ook: caveat, lead nation, memorandum of understanding en troop contributing nation.
Letterwoord dat de eisen aangeeft die moeten worden gebruikt bij het formuleren van een zorgdoel dat moet worden bereikt voor een zorgvrager. De R.U.M.B.A.-eisen, die worden geformuleerd door een zorgverlener, staan voor:
De R.U.M.B.A.-eisen worden bijvoorbeeld gebruikt door de Algemeen Militair Verpleegkundige (AMV'er) in relatie met de P.E.S.-structuur en S.O.A.P.
Boodschappen- of loopjongen. De primaire taak van de runner is het overbrengen van berichten. Feitelijk is de runner een ordonnans (binnen één of meerdere lokaliteiten) op een compound. Het meest bekende voorbeeld is de ops-runner die werkzaam is op de ops-room: deze runner dient de ops-manager en zorgt ervoor dat boodschappen met betrekking tot het in- en uitgaande telecommunicatieverkeer worden verspreid over betreffende functionarissen en secties – en vice versa. Zie ook: ordonnans.
Laatste update:19.05.2013 | ||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||||
